« Ders Kataloğuna Geri Dön
  • İLE105 DERSİN KODU
  • GÜZ DERSİN DÖNEMİ
  • Zorunlu DERSİN STATÜSÜ
  • 2 DERS SAATİ
  • 4 AKTS KREDİSİ
  • Türkçe DERSİN DİLİ
  • LİSANS PROGRAM
ÖĞRETİM ELEMANI
ÖĞRETİM TEKNİKLERİ
Ders anlatımı, soru-cevap, tartışma
ÖLÇME, DEĞERLENDİRME
Vize ve final sınavı
DEĞERLENDİRME SİSTEMİ
  • %40 Ara sınav
  • %60 Final

DERSİN AMAÇLARI

Öğrencilerin temel sosyolojik kavram ve bilgileri edinmesini sağlamak; bu bilgilerden hareketle karşılaşacakları sosyal sorun ve olgulara sosyolojik bir bakış açısıyla değerlendirme ve yorumlama yeteneklerinin gelişimine katkıda bulunmak bu dersin amacıdır.

DERSİN ÖĞRENME KAZANIMLARI

  • Toplumbilimin ne olduğunu açıklar.
  • Toplumbilimin temel kavramlarını tanır.
  • Toplumbilim ile diğer sosyal bilimler arasında işbölümüne dayanan farklılıklar ve ortaklıkları ayırt eder.
  • Toplumbilimin tarihsel gelişimini açıklar.
  • Toplumbilimsel kuramlar ve kuramsal tartışmaları tanır.
  • Toplumbilimlerde yöntem ve araştırma tekniklerini tanır.
  • Modern toplumların bilimsel bir biçimde incelenmesine neden ihtiyaç duyulduğunu açıklar.
  • Modern toplumların geçirdikleri dönüşümleri ve gelişim serüvenlerini tanımlar.
  • Farklı sosyolojik yaklaşımları ayırt eder.
  • Toplum-birey, yapı-özne, yapı-eylem, kişi-grup, anomi ve yabancılaşma gibi kavramların farklı yaklaşımlar içindeki anlamlarını tanır.
  • Sınıf, toplumsal cinsiyet, ırk, dil, din, etnisite temelindeki toplumsal eşitsizlikleri tanır.
  • Toplumsal hareketlilikleri değerlendirir.

DERSİN KARŞILADIĞI PROGRAM YETERLİLİKLERİ

  • PY 1: Yerel, ulusal ve ulus ötesi düzeyde siyasi, ekonomik, kültürel, toplumsal ve hukuki işleyişe dair disiplinlerarası bir bilgi ve yaklaşıma sahip olur.
  • PY 3: Toplumsal ekonomik ve siyasal gelişmelerle gazetecilik alanı arasındaki ilişkiyi kurar ve gazeteciliğin toplum içindeki rolü üzerine derinliğine bir kavrayışa sahip olur.
  • 25: Irkçı, cinsiyetçi ve her türlü ayrımcı politikalara karşı duyarlı davranarak her düzeyde demokratik yaşam pratiklerini güçlendirmek üzere etkinlikler planlayabilir ve bunları uygulayabilir.

HAFTALIK DERS İÇERİĞİ

  • 1.hafta Dersin tanıtımı
  • 2.hafta Sosyoloji ve sosyolojik perspektif nedir? Modern toplumların bilimsel bir biçimde incelenmeye neden ihtiyacı vardır?
  • 3.hafta Toplumbilimin tarihsel gelişimi. Toplumbilim ile diğer sosyal bilimler arasında işbölümüne dayanan farklılıklar ve ortaklıklar
  • 4.hafta Sanayi Devrimi, Sanayi Toplumunun Özellikleri, August Comte, Pozitivist kuramın toplum anlayışı.
  • 5.hafta Erken sosyolojik araştırmalar: Toplumu açıklama çabaları. Herbert Spencer ve Sosyal Darwinizm
  • 6.hafta ARA SINAVLAR
  • 7.hafta ARA SINAVLAR
  • 8.hafta Karl Marx Sanayi toplumu kuramı ve Marx’ın eleştirisi. Kapitalist toplum görüşü. Bir toplum tipi olarak kapitalizm. Marx’ın fikirler ve ekonomik çıkar ilişkisine dair görüşleri. Sınıf ilişkileri ve sınıf çatışması. İdeoloji ve bilinç. Yabancılaşma.
  • 9.hafta Karl Marx Sanayi toplumu kuramı ve Marx’ın eleştirisi. Kapitalist toplum görüşü. Bir toplum tipi olarak kapitalizm. Marx’ın fikirler ve ekonomik çıkar ilişkisine dair görüşleri. Sınıf ilişkileri ve sınıf çatışması. İdeoloji ve bilinç. Yabancılaşma.
  • 10.hafta Emile Durkheim Fiziki ve sosyal olgu ayrımı. Sosyal olguların incelenmesine yönelik kurallar. Toplumsal işbölümü. Dayanışma. Bireycilik ve Anomi. Normallik ve patoloji.
  • 11.hafta Emile Durkheim Fiziki ve sosyal olgu ayrımı. Sosyal olguların incelenmesine yönelik kurallar. Toplumsal işbölümü. Dayanışma. Bireycilik ve Anomi. Normallik ve patoloji.
  • 12.hafta Max Weber: Toplumu Anlamak. Yorumlayıcı sosyoloji. Rasyonelleşme. Din ve Kapitalizm.
  • 13.hafta Max Weber: Toplumu Anlamak. Yorumlayıcı sosyoloji. Rasyonelleşme. Din ve Kapitalizm.
  • 14.hafta Genel değerlendirme
  • 15.hafta FİNAL SINAVLARI

KAYNAKLAR

  • Anthony Giddens, Sosyoloji, Ankara: Ayraç Yayınları, 2006.
  • Cumhuriyet Ansiklopedisi 1923-2000, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2002.
  • Sosyoloji Sözlüğü, Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları, 2005.
  • Alan Swingewood, Sosyolojik Düşüncenin Kısa Tarihi, Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
  • Tom Bottomore ve Robert Nisbet, Sosyolojik Çözümlemenin Tarihi, Ankara:Ayraç Yayınları.
  • Zygmunt Bauman, Sosyolojik Düşünmek, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  • C. Wright Mills, Toplumbilimsel Düşün, İstanbul: Der Yayınları.
  • C. Wright Mills, Sosyolojik İmgelem, İstanbul: Birey Yayınları, 1997.
  • Marshall Berman, Katı Olan Her Şey Buharlaşır, İstanbul: İletişim Yayınları, 2001.
  • Carlo Ginzburg, Peynir ve Kurtlar, İstanbul: Metis Yayınları, 1996.

Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi